Ιατρική Πρακτική 2017

PM 2017

Κεφάλαιο > Ψυχικά νοσήματα > Διπολική νόσος, Μανιοκαταθλιπτική νόσος

Διπολική νόσος, Μανιοκαταθλιπτική νόσος

ICD-10: F31. DSM IV: 296.80 (Διπολικό σύνδρομο NUD)

Βλέπε επίσης τα υποκεφάλαια: Κατάθλιψη, Μανία, Υπομανία, Κυκλοθυμία.

Ορισμός

Επαναλαμβανόμενες και έκδηλες μεταβολές της διάθεσης συχνά με περιόδους τόσο κατάθλιψης, όπως επίσης και μανίας και/ή υπομανίας. Μερικές φορές περιλαμβάνει αποκλειστικά υποτροπιάζουσες μανίες ή υπομανίες, ενώ άλλες φορές περιλαμβάνει μόνο υποτροπιάζουσες καταθλίψεις, συνήθης νόσος. Υπάρχουν πολλοί διαφορετικοί τύποι της νόσου:

Η διπολική νόσος τύπου Ι: ’’Η τυπική μορφή της νόσου’’ με εκδήλωση τόσο καταθλιπτικής, όσο και μανιακής φάσης στην πορεία της νόσου.

Η διπολική νόσος τύπου ΙΙ περιλαμβάνει (εκτός από κατάθλιψη) επί πλέον την εκδήλωση υπομανίας. Εν τούτοις κατά κύριο λόγο χαρακτηρίζεται από υποτροπιάζουσες καταθλίψεις. Εύκολα συγχέεται με υποτροπιάζουσες μονοπολικές καταθλίψεις. Συχνά παρατηρείται μία μόνιμα ελαττωμένη διάθεση.

Δευτερογενής διπολική νόσος: Εμφανίζεται ως επακόλουθο εγκεφαλικής βλάβης εξαιτίας, π.χ. ΑΕΕ, άνοιας, νευρολογικής νόσου. Χαρακτηρίζεται και ως ’’ταχεία ποδηλασία’’. Πρόκειται για άτομα, που ταλαντεύονται ασυνήθιστα γρήγορα μεταξύ μανίας και κατάθλιψης με τουλάχιστον τέσσερα επεισόδια της νόσου ανά έτος μέχρι πάνω από εκατό!

Η κυκλοθυμία αναφέρεται σε ταχείες μεταβολές της διάθεσης ατόμων με μεγάλη υπερευαισθησία. Θεωρείται ότι ανήκει στην ομάδα των διπολικών νόσων. Βλέπε το υποκεφάλαιο: Κυκλοθυμία!

Οι υποτροπιάζουσες καταθλίψεις μπορεί να αποτελούν στάδιο της διπολικής νόσου, στις περιπτώσεις, κατά τις οποίες η μανιακή φάση ή η υπομανιακή φάση εκδηλώνεται σιγά σιγά.

Η υπερθυμική προσωπικότητα (βλέπε παρακάτω στα συμπτώματα) μπορεί να αποτελεί μέρος της διπολικής νόσου. Υπάρχουν πολλοί, που θεωρούν ότι η οριακή διαταραχή της προσωπικότητας αποτελεί μία μορφή της διπολικής νόσου (βλέπε το υποκεφάλαιο: Διαταραχές της προσωπικότητας).

 

Αιτιολογία

Η κληρονομικότητα παίζει σημαντικό ρόλο. Η ψυχική καταπόνηση, ιδιαίτερα όταν είναι επαναλαμβανόμενη, οι διαταραχές του ύπνου, καθώς και η αγωγή με αντικαταθλιπτικά μπορεί να λειτουργήσουν ως εκλυτικοί παράγοντες της νόσου.

 

Συμπτώματα

Επανειλημμένες μεταβολές της διάθεσης, που εκδηλώνονται ως μανία, υπομανία, κατάθλιψη και μεταξύ αυτών εκδηλώνονται περίοδοι κυκλοθυμίας, καθώς και υπερθυμικής προσωπικότητας. Μερικές φορές εμφανίζονται μόνο υποτροπιάζουσες μανίες/υπομανίες και άλλες φορές μόνο συχνές υποτροπιάζουσες καταθλίψεις. Ο τύπος ΙΙ της διπολικής νόσου ξεκινά συνήθως κατά την εφηβική ηλικία. Οι περίοδοι με υπομανία λοιπόν μπορεί να είναι σύντομης διάρκειας και να εκδηλώνονται με μορφή, π.χ. μειωμένης ανάγκης για ύπνο. Οι περίοδοι με κατάθλιψη μπορεί κατά τον ίδιο τρόπο να διαφύγουν εύκολα, όπως π.χ. η αυξημένη ανάγκη για ύπνο. Οι διακυμάνσεις της διάθεσης στη διπολική νόσο συχνά ξεκινούν με κατάθλιψη, ενώ αποτελεί τυπικό χαρακτηριστικό της νόσου η έναρξη σε μικρή ηλικία, δηλαδή στην εφηβεία. Η νόσος αποκαλύπτεται μερικές φορές, όταν εκδηλώνεται υπομανία ή μανία κατά τη διάρκεια αντικαταθλιπτικής αγωγής (κάτι τέτοιο δεν πρέπει να ερμηνεύεται ως παρενέργεια της θεραπείας, αλλά ως αποκάλυψη της διπολικής νόσου).

Κατά τη διάρκεια ενός καταθλιπτικού επεισοδίου ορισμένοι παράγοντες συνηγορούν για την ύπαρξη διπολικής νόσου αντί για την ύπαρξη  ’’μόνο’’ κατάθλιψης. Τα σημεία, που ενισχύουν αυτήν την άποψη, είναι: Κληρονομικότητα για διπολική νόσο, ταχεία εκδήλωση των συμπτωμάτων, (>5) επεισόδια κατάθλιψης, που υποτροπιάζουν, αστοχία της αντικαταθλιπτικής αγωγής ή αποκλεισμός της υπομανίας/μανίας, έντονα και μεγάλης διάρκειας επεισόδια νόσου, στα οποία παρεμβάλλονται σύντομης διάρκειας διαλείμματα με φυσιολογική λειτουργία και αρνητικές επιδράσεις της νόσου στη συζυγική σχέση/την εργασία κτλ, αγχώδης διαταραχή, διαταραχές της προσωπικότητας (προσωπικότητα με τα χαρακτηριστικά της δραματοποίησης, θορυβώδης, εγωκεντρική, ικανή να υποδύεται ρόλους και απρόβλεπτη), κατάχρηση ουσιών, μικτό επεισόδιο με δυσφορική υπομανία, πρώιμη έναρξη μεταβολών της διάθεσης (συχνά στην εφηβεία)/έναρξη μετά τον τοκετό, ψυχωτική κατάθλιψη, ικανοποιητική πρόληψη, που να οφείλεται σε αγωγή με λίθιο.

Η υπομανία σημαίνει αυξημένη διάθεση ή ευερεθιστότητα. Η αυξημένη διάθεση μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα αύξηση της δημιουργικότητας του ατόμου, της ενεργητικότητάς του, μειωμένη διάθεση κριτικής και ενδεχομένως οικονομικές, σεξουαλικές παρεκκλίσεις κ.ά., αυξημένη ροή λόγου και σκέψης. Για περισσότερα βλέπε το υποκεφάλαιο: Υπομανία!

Η κυκλοθυμία συνεπάγεται μειωμένη ικανότητα για διατήρηση σταθερής διάθεσης με ταχεία εναλλαγή συμπτωμάτων υπομανίας/κατάθλιψης, ευερεθιστότητα και ξεσπάσματα θυμού. Για περισσότερα βλέπε το υποκεφάλαιο: Κυκλοθυμία!

Η υπερθυμική προσωπικότητα χαρακτηρίζεται από αρκετά σταθερή και συνεχόμενη αυξημένη διάθεση. Πρόκειται για άτομα χαρούμενα, εγκάρδια και υπεραισιόδοξα, φιλικά, με εξωστρέφεια, ομιλητικά, άτομα που αστειεύονται, έχουν αυτοπεποίθηση και μερικές φορές συνηθίζουν να καυχιούνται, παρουσιάζουν μία ήπια έλλειψη ύπνου, είναι δραστήρια άτομα, έχουν ενδιαφέροντα, αναζητούν προκλήσεις και είναι άτομα με πολλά σχέδια για το μέλλον. Μπορεί να προσβληθούν από καταθλίψεις, που υποτροπιάζουν.

 

Η διπολική νόσος έχει συνδεθεί με πολλές ψυχιατρικές νόσους, όπως ΔΕΠΥ, αγχώδης διαταραχή, οριακή διαταραχή της προσωπικότητας, καταχρήσεις ουσιών κ.ά..

 

Διερεύνηση

Ιστορικό! Εξετάστε προσεκτικά πιθανή εκδήλωση μανίας/υπομανίας.

 

Διαφορική διάγνωση

Υποτροπιάζουσα μονοπολική κατάθλιψη (μη χορηγήσετε ποτέ αγωγή για υπομανία, συχνά εκδήλωση πλήρους εικόνας διαταραχών ύπνου, ελάττωση ΒΣ, σωματικά συμπτώματα και άγχος, εκδήλωση περιόδων κατάθλιψης, που δεν εμφανίζονται συχνά). Το σχιζοσυναισθηματικό σύνδρομο (μεταβολές της διάθεσης ταυτόχρονα με συμπτώματα σχιζοφρένειας με ψευδαισθήσεις και/ή με παραισθήσεις, σύγχυση, αποδιοργανωμένο λόγο με μη-λογικούς συνειρμούς/διασπάσεις, κινητική υπέρ- ή υποδραστηριότητα κ.ά.). Σχιζοφρένεια. Παρανοϊκή ψύχωση. Ψυχωτικό σύνδρομο, που δεν ταξινομείται. Μεταβολές της διάθεσης, που προκαλούνται από ουσίες (αλκοόλ, αμφεταμίνες, οπιοειδή, διαλυτικές ουσίες, παραισθησιογόνα κ.ά.). Μεταβολές της διάθεσης, που οφείλονται σε άλλες νόσους (υπερθυρεοειδισμός [ιδιαίτερα σε άτομα με ’’Ταχεία ποδηλασία’’], υποθυρεοειδισμός, η άνοια ως νόσος, κ.ά.). Κυκλοθυμία (βλέπε το αντίστοιχο υποκεφάλαιο!), πολλαπλή σκλήρυνση.

50δευτερόλ.

Επισκόπηση θεραπειών

Η θεραπεία θα παρουσιαστεί με μία καθυστέρηση 50 δευτερολέπτων.
Απαιτείται είσοδος χρήστη, αν επιθυμείτε να δείτε την κάθε θεραπεία χωρίς καθυστέρηση. Η εγγραφή χρήστη είναι εντελώς δωρεάν. Ανοίξτε νέο λογαριασμό

- ή -
Existing Users Log In
   

Συμβουλές!

Αν έχετε ξεχάσει το όνομα χρήστη, μπορείτε να επιλέξετε το: "Ξέχασα το όνομα χρήστη", πριν να διαγράψετε τον κωδικό σας.

Στείλτε μήνυμα στη διεύθυνση: info@iatrikipraktiki.com ή συμπληρώστε τη φόρμα επικοινωνίας για διάφορες ερωτήσεις.

Τελευταία ενημέρωση:

Επιθυμείτε να φαίνεστε και εσείς εδώ;
Επικοινωνήστε μαζί μας για περισσότερες πληροφορίες, σχετικά με τη δυνατότητα διαφήμισής σας στην ιστοσελίδα μας.

Επικοινωνία για προτάσεις σχετικά με τη διαφήμισή σας.